Saamgestel deur ds. Gawie Gouws van Swellendam. Uitgebrei en verwoord as riglyne vir ’n lewe en werk tot eer van God.

Wanneer ons aan besigheid dink, dink ons dikwels in terme van wins, groei, kompetisie en oorlewing. Maar soos Gawie Gouws van Swellendam dit stel, is daar ’n dieper roeping in die manier waarop ons sake doen. Hy het die beginsels van die Tien Gebooie in Exsodus 20 geneem en dit vertaal in ’n stel riglyne wat besigheidsmense kan help om nie net suksesvol te wees nie, maar ook getrou aan God. Hierdie “Tien Gebooie vir besigheid doen” herinner ons dat elke transaksie, elke besluit en elke verhouding deel is van ons geestelike lewe en ons getuienis.

1. Wins is nie die begin en einddoel nie – God en sy eer is

Baie mense sien wins as die hoofdoel van besigheid. Sonder wins kan ’n onderneming nie oorleef nie. Tog sê hierdie eerste gebod dat wins nie die laaste woord het nie. Ons werk, ons idees en ons suksesse behoort uiteindelik aan God se eer. Dit bevry ons ook: as wins nie die enigste maatstaf van sukses is nie, kan ons vrede vind selfs wanneer die syfers nie perfek lyk nie, maar eerder solank ons getrou en eerlik ons werk gedoen het.

2. Moenie voor die geldgod buig nie

Geld is ’n goeie dienaar, maar ’n verskriklike meester. Wanneer wins die enigste dryfveer word, word dit ’n afgod wat ons verslind. Baie ondernemings is al vernietig, nie omdat hulle swak produkte gehad het nie, maar omdat gierigheid en kompromieë die kern weggevreet het. Hierdie gebod herinner ons: as jy vir die geldgod buig, verloor jy jou vryheid én jou siel.

3. Moenie God se Naam misbruik nie

In die sakewêreld is dit maklik om God se Naam te gebruik as bemarkingsinstrument. Ons hoor dikwels frases soos “Hierdie besigheid is God se werk,” maar dan word daar oneties opgetree. Hierdie gebod roep ons tot eerlikheid: gebruik nie God se Naam as ’n verskoning vir selfverryking nie. Jou getuigskrif lê nie in slagspreuke op ’n muur nie, maar in hoe jy jou kliënte en jou werknemers behandel.

4. Rus is ook deel van jou roeping

Werk is goed, maar werk is nie alles nie. God het die Sabbat ingestel as ’n herinnering dat ons nie masjiene is nie. Hierdie gebod vra dat jy na jouself kyk, maar ook na jou werknemers. Wanneer mense nooit kans kry om asem te haal nie, word hul menswaardigheid ontken. ’n Gesonde balans tussen werk en rus skep ruimte vir kreatiwiteit, lojaliteit en volhoubaarheid.

5. Eer dié wat voor jou gekom het

Elke besigheid bou op die grondslag van ander wat voorheen gewerk het. Dit kan jou ouers wees wat jou geleer het om eerlik te wees, die pioniers wat die pad gebaan het of selfs jou mededingers wat jou uitdaag om beter te doen. Om hulle met respek te hanteer, is ’n vorm van dankbaarheid. Dit beteken ook dat jy jou mededingers nie as vyande hoef te sien nie, maar as mense wat saam met jou die landskap vorm.

6. Jy mag nie iemand anders se besigheid vernietig nie

Die sakewêreld is mededingend, maar dit is nie ’n oorlog nie. Jy hoef nie iemand anders se onderneming of reputasie af te breek om self sukses te behaal nie. Hierdie gebod herinner ons om met genade en selfbeheersing op te tree. ’n Gesonde sake-omgewing is een waarin verskillende mede-spelers kan saamwerk en saam floreer.

7. Bring vereniging, nie skeiding nie

Konflik is onvermydelik, maar die wyse waarop ons dit hanteer, maak die verskil. Hierdie gebod vra dat ons besigheidsverhoudings moet bou op vrede, respek en versoening. ’n Kultuur van vennootskap en vertroue gaan altyd verder strek as ’n kultuur van agterdog en konflik.

8. Leef met integriteit

“Jy mag nie steel nie” klink eenvoudig, maar in die praktyk het dit baie fasette: nie steel van jou werknemers se tyd nie, nie steel van die belastingman nie, nie steel deur korrupsie of omkopery nie. Integriteit is nie iets wat jy in groot gebare wys nie, maar in die klein daaglikse keuses – hoe jy jou rekeninge hanteer, hoe jy kontrakte opstel, hoe jy agter geslote deure optree.

9. Moenie jok nie

In ’n mark waar bemarking dikwels oordryf of die waarheid draai, klink dit amper naïef om altyd eerlik te wees. Maar om te lieg, of dit nou vir kliënte of vir jou werknemers is, vernietig vertroue. En vertroue is die mees kosbare kapitaal wat enige besigheid kan hê.

10. Wees tevrede met genoeg

Die laaste gebod slaan die spyker op die kop: moenie jou buurman se groter onderneming begeer nie. Vergelyking is ’n dief van vreugde en dryf ons dikwels in skuld en oormoed. Ware tevredenheid lê daarin om te weet dat jy genoeg het, dat jou mense versorg word en dat jy jou besigheid tot God se eer bestuur.

Slotgedagte

Die Tien Gebooie vir besigheid doen, is nie ’n lys reëls om blindelings af te merk nie. Dit is eerder ’n uitnodiging om te besef dat besigheid ook ’n geestelike roeping is. Elke besigheidsman en -vrou het die geleentheid om nie net wins te maak nie, maar ook lig te dra in ’n wêreld waar geld dikwels donker skaduwees werp. Die vraag bly: Aan wie behoort jou werk, jou wins en jou lewe?